STAY Green | Jak korporacje zajmują się klimatem w swoich firmach? | 2025-06-26

• Poczucie pilności
  Po zakończeniu COP24 w Katowicach, a następnie kolejnych szczytów klimatycznych (m.in. COP25 w Madrycie i COP26 w Glasgow), firmy zaczęły dostrzegać, że brak konkretnych działań wobec kryzysu klimatycznego zagraża ich długoterminowej stabilności. W efekcie wiele z nich przystąpiło do inicjatyw takich jak:
  • Science Based Targets initiative (SBTi) – ramy umożliwiające wyznaczanie celów redukcyjnych opartych na najnowszych danych o dopuszczalnej emisji, spójnych z Porozumieniem Paryskim,
  • The Climate Pledge – zobowiązanie do osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2040 r., wspierane przez Amazon i Global Optimism,
  • RE100 – koalicja firm, które deklarują 100% energii ze źródeł odnawialnych.

• Ambitne cele
  W okresie 2018–2021 wiele międzynarodowych koncernów formułowało plany osiągnięcia net-zero w horyzoncie 2030–2050, łącząc je z konkretnymi inwestycjami:
  • Transformacja portfela energetycznego
    
    • Przykład Microsoftu: zobowiązanie do negatywnych emisji (ang. negative emissions) do 2030 r., w tym budowa własnych projektów wychwytu CO₂ oraz wsparcie technologii Direct Air Capture.
      
    • Przykład Shell: zapowiedź wejścia w segment zielonego wodoru i rozwój instalacji OZE o łącznej mocy kilku gigawatów.
      
  • Modernizacja floty transportowej i logistyki
    
    • Amazon: plan zakupu 100 000 elektrycznych furgonetek,
      
    • DHL i UPS: inwestycje w paliwa alternatywne (e-paliwa, biometan) oraz efektywniejsze trasy dostaw.
      
  • Finansowanie projektów pro-klimatycznych
    
    • Inicjatywy banków i funduszy inwestycyjnych: kredyty z preferencyjnymi warunkami dla projektów OZE, emisja „zielonych obligacji” (green bonds) na sumę miliardów dolarów.

• Kryzys energetyczny (2021–2023): Po gwałtownym wzroście cen gazu i prądu – napędzonym m.in. odbiciem popytu po lockdownach oraz cięciami dostaw surowców – koszty operacyjne firm wzrosły o kilkadziesiąt procent. W wielu krajach energia elektryczna była nawet o 50 % droższa niż przed kryzysem, co zwiększyło barierę wejścia dla technologii niskoemisyjnych i inwestycji.

• Wojna na Ukrainie: Od początku konfliktu (luty 2022) wstrzymanie dostaw rosyjskiego gazu do Europy zaogniło problemy z bezpieczeństwem energetycznym i skłoniło rządy do czasowego zwiększenia importu węgla czy paliw płynnych, co spowolniło inwestycje w zielone alternatywy.

• Presja inwestorów i koszty technologii: Choć fundusze ESG wciąż rosną, sentyment części inwestorów odwrócił się na rzecz szybkiego zwrotu z zaangażowanego kapitału. Wysokie nakłady na OZE, czy zielony wodór nie zawsze przekładały się na oczekiwany zysk w krótkim horyzoncie, co osłabiło apetyt na dalsze finansowanie.

• BP: Po zapowiedzi „20-krotnego wzrostu” mocy OZE do 2030 r., w lutym 2025 r. zarząd ogłosił rezygnację z tego celu, tłumacząc decyzję koniecznością „zwiększenia zwrotu kapitału” i odbudową rentowności w segmentach oleju i gazu.

• Shell: W marcu 2024 r. wycofał się z celu redukcji intensywności węglowej o 45 % do 2035 r., zaś na początku 2025 r. osłabił także pośredni cel na 2030, powołując się na „niepewność co do tempa transformacji” oraz przewidywany wzrost popytu na LNG.

• Equinor: Norweski koncern w marcu 2025 r. ogłosił, że obniża inwestycje w OZE (nowy cel 10–12 GW do 2030 r. zamiast 12–16 GW) i koryguje w dół wskaźniki redukcji emisji węglowej, wskazując na rosnące koszty i napięcia geopolityczne.

• HSBC: Po ogłoszeniu 2030 jako daty osiągnięcia neutralności w 2020 r., w lutym 2025 r. bank przesunął ten cel na 2050 r., tłumacząc, że „powolne tempo dekarbonizacji w realnej gospodarce” i ograniczony wpływ na portfel kredytowy uniemożliwiają szybszy postęp.

• Shipment Zero & net-zero
  Amazon utrzymuje program Shipment Zero, zakładający, że do 2030 r. co najmniej 50 % przesyłek będzie neutralnych klimatycznie, oraz pełne osiągnięcie neutralności emisyjnej we własnych operacjach do 2040 r. poprzez inicjatywę The Climate Pledge.

• Odnawialna energia
  W 2023 r. firma po raz pierwszy dopasowała 100 % zużywanej elektryczności do źródeł odnawialnych (głównie farm wiatrowych i słonecznych) – siedem lat przed pierwotnym celem na 2030 r. Ponadto, Amazon zainwestował w ponad 513 projektów OZE o łącznej mocy 28 GW, które mają uniknąć emisji ok. 27,8 mln ton CO₂ rocznie po pełnej rozbudowie.

• Zielone floty i technologie wychwytywania CO₂
  – Zakup 100 000 elektrycznych furgonetek do 2030 r. oraz rozwój floty cargo e-rowerów i autonomicznych pojazdów dostawczych.
  – Utworzenie Climate Pledge Fund o wartości 2 mld USD na wsparcie startupów klimatycznych.
  – Partnerstwa przy projektach wychwytywania i składowania CO₂ (ang. CCS) oraz inwestycje w rozwój małych reaktorów jądrowych do zasilania centrów danych.

• Wyzwania
  Mimo tych działań, całkowite emisje z łańcucha dostaw wzrosły o 75 % od 2019 r., głównie z powodu szybkiego wzrostu wolumenu przesyłek oraz dużego udziału transportu lotniczego – emisje z Amazon Air wzrosły o 67%.

• Cel Scope 1 & 2
  W 2020 r. Walmart zobowiązał się do redukcji emisji operacyjnych o 35 % do 2025 r. i o 65 % do 2030 r., a pełnej neutralności do 2040 r. w ramach inicjatywy Project Gigaton.

• Przyznane niedotrzymanie celów
  – W 2023 r. emisje operacyjne wzrosły o 3,9 % rok do roku, zamiast spadać, co firma tłumaczy starą infrastrukturą chłodniczą, rosnącą liczbą transportowanych towarów oraz spowolnieniem ekspansji OZE w stosunku do tempa rozwoju biznesu.
  – Walmart zapowiedział rewizję celów na 2025 i 2030 r. w 2025 r., przy czym tempo realizacji będzie „nieregularne” i uzależnione od dostępności technologii niskoemisyjnych oraz wsparcia polityki energetycznej.

• Sukcesy w łańcuchu dostaw
  Dzięki Project Gigaton – programowi zaangażowania dostawców – Walmart osiągnął już w lutym 2024 r. redukcję, uniknięcie lub sekwestrację 1 mld ton ekwiwalentu CO₂ ze łańcucha dostaw, sześć lat przed założonym terminem 2030 r.

• Priorytety technologiczne
  – Przejście na niskoemisyjne czynniki chłodnicze do 2040 r., elektryfikacja flot transportowych (w tym ciężarówek długodystansowych),
  – Rozbudowa własnej generacji OZE: 48 % energii pochodziło z odnawialnych źródeł w 2023 r., z czego 30 % stanowiły bezpośrednie umowy zakupu (PPA).

• Deklaracje i założenia
  • Coca-Cola: w 2018 r. firma obiecała, że do 2030 r. będzie używać co najmniej 50 % plastiku z recyklatu (rPET) oraz osiągnie pełną recyklingowalność swoich opakowań do 2025 r. ramach programu „World Without Waste”.
  • PepsiCo: początkowo deklarowała, że do 2030 r. 50 % plastiku w opakowaniach będzie pochodzić z recyklatu oraz że 100 % portfolio będzie nadawać się do ponownego użycia, kompostowania bądź recyklingu (97 % RRC) do 2025 r.

• Rzeczywiste wskaźniki i rewizje celów
  • Coca-Cola: całkowita waga opakowań wzrosła z 5,95 mln ton w 2022 r. do 5,97 mln ton w 2023 r., przy czym udział plastiku virgin spadł nieznacznie z 2,91 mln ton do 2,83 mln ton, ale stosunek single-use PET w miksie wzrósł z 45% do 48% W reakcji na te dane firma w końcu 2024 r. zrewidowała cel rPET: do 2035 r. ma osiągnąć tylko 35–40 % recyklatu, zamiast 50 % do 2030 r.
  • PepsiCo: mimo rocznego spadku zużycia plastiku virgin o 1% (vs. 2020), w maju 2025 r. firma ogłosiła przesunięcie celu 50 % rPET z 2030 r. na 40% dopiero do 2035 r. oraz odroczenie terminu pełnej RRC do 2030 r. (zamiast 2025 r.)

• Perspektywa NGO i ryzyka reputacyjne
  • Raport Oceana „Coca-Cola’s World With Waste” szacuje, że jeśli obecne trendy się utrzymają, roczne zużycie plastiku przez Coca-Colę może wzrosnąć do 4,1 mln ton do 2030 r., czyli o 40% względem 2018 r.
  • W lipcu 2024 r. hrabstwo Los Angeles pozwało Coca-Colę i PepsiCo o wprowadzanie konsumentów w błąd co do recyklingowalności ich opakowań, zarzucając im m.in. dezinformację na temat faktycznych stawek recyklingu plastikowych butelek.

• Przejrzystość – jeśli już chcesz to robić to raportuj regularnie według standardów SBTi, GRI i TCFD.

• Realizm – wyznaczaj mierzalne etapy dostosowane do dostępnych technologii.

• Współpraca – korzystaj z klastrów, inicjatyw branżowych i partnerstw B+R.

• Zaangażowanie – wprowadź środowiskowe szkolenia dla pracowników i dostawców oraz dopasuj komunikację z klientami.

• Inwestycje – w EMS, CCS, zielone obligacje i finansowanie sustainability-linked.

• Elastyczność – wprowadź coroczny przegląd strategii klimatycznej i gotowość do rewizji celów.

Już teraz
zapoznaj się z naszą Księgą Kompetencji i sprawdź w czym możemy Ci pomóc i w jakich obszarach możemy współpracować:
Kliknij link -> Księga Kompetencji